p-ISSN: 1300-0551
e-ISSN: 2587-1498

Çağlar Soylu1, Bihter Akınoğlu1, Necmiye Ün Yıldırım1, Murat Bozkurt2, Tuğba Kocahan3

1Yıldırım Beyazıt University Faculty of Health Sciences, Dept. of Physiotherapy and Rehabilitation, Ankara, Turkey
2Yıldırım Beyazıt University Faculty of Health Sciences, Dept. of Orthopedics and Traumatology, Ankara, Turkey
3Ministery of Youth and Sports, General Directorate of Sports, Directorate of Health Affairs, Ankara, Turkey

Anahtar Sözcükler: Kıkırdak, otolog kondrosit implantasyonu, kas kuvveti, rehabilitasyon

Öz

Amaç: Bu çalışmanın amacı ev programı ile takip edilen Matriks ile İndüklenmiş Otolog Kondrosit İmplantasyonu (MACI) cerrahisi geçirmiş hastaların opere ve non-opere taraf kuadriseps ve hamstring izokinetik kas kuvveti ve tek ayak üzerindeki dengelerinin iki yıl sonraki durumlarını karşılaştırmaktır.
Gereç ve Yöntemler: Çalışma iki yıl önce ünilateral MACI cerrahisi geçirmiş, 26-48 yaş aralığında (ortalama 37.2±7.9 yıl), rehabilitasyon sürecinde ev programı ile takip edilen yedi hasta ile gerçekleştirildi. İzokinetik diz fleksiyon/ekstansiyon kas kuvveti ISOMED 2000® (D & R Ferstl GmbH, Hemau, Germany) cihazı ile 60°/s ve 180°/s açısal hızlarda bilateral olarak değerlendirildi. Tek ayak üzerindeki denge ölçümleri Human Body Equilibrium 360 (HUBER 360®) cihazı ile yapıldı.
Bulgular: Hastaların sağlam ve opere taraf 60°/s ve 180°/s açısal hızlardaki diz fleksiyon ve ekstansiyon izokinetik kas kuvveti, hamstring/kuadriseps oranı ve tek ayak denge değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmadı (p>0.05). Literatür, hamstring/kuadriseps oranının 60°/s hızda %50-60, 180°/s hızda %60-70 arasında olması gerektiği konusunda hemfikirdir. Çalışmada opere olan taraf hamstring/kuadriseps oranının 60°/s ve 180°/s hızda sırasıyla %63 ve %72 olduğu ve kuadriseps aleyhinde bir kas kuvvet dengesizliği olduğu, bu oranın non-opere tarafta normal kabul edilen sınırlar içerisinde olduğu belirlendi (%57-%62). Diz ekstansiyon kuvvetinin her iki açısal hızda sağlam tarafta daha fazla olduğu ve bu farkın literatürde normal kabul edilen %10 oranından daha fazla olduğu belirlendi.
Sonuçlar: MACI cerrahisi sonrası hastaların opere taraf hamstring/kuadriseps oranının var olması beklenen normal değere göre kuadriseps aleyhinde zayıf olduğu ve iki taraf kuadriseps kas kuvveti arasında normal kabul edilen %10’luk farktan daha fazla fark olduğu belirlendi. Bu durum MACI cerrahisi geçiren kişilerde sadece ev programının yeterli olmadığını ve kişilerin kas kuvvetinin uzun dönemde takip edilmesi gerektiğini göstermektedir. Bu nedenle, tıpkı diğer diz operasyonlarında uygulanan rehabilitasyon protokolleri gibi MACI cerrahisi sonrasında da kıkırdak cerrahisine özel rehabilitasyon protokolleri uygulanmalıdır.